In een vorige GRACE-nieuwsbrief onderzochten we solventgebaseerde deinking als een manier om gedrukte producten circulairder te maken. Hoewel hiermee inkten van verschillende substraten konden worden verwijderd, vereisten sommige materialen nog steeds een intensieve behandeling met oplosmiddelen en mechanische actie. Dit leidde tot een belangrijke vraag: kunnen gedrukte producten vanaf het ontwerp zo worden ontwikkeld dat ze eenvoudiger te scheiden en te recycleren zijn?
Binnen GRACE werd daarom een alternatieve aanpak onderzocht: reversibele primers. In plaats van de geprinte laag achteraf op te lossen, wordt een primerlaag aangebracht tussen het substraat en de inktlaag. Tijdens de gebruiksfase moet deze primer voldoende hechting en duurzaamheid bieden. Aan het einde van de levensduur moet dezelfde laag echter een gecontroleerde scheiding van de coating en het substraat mogelijk maken, zodat hergebruik of een zuiverdere recyclage mogelijk wordt.
Twee complementaire technologieën werden geëvalueerd
De eerste aanpak was gebaseerd op primers met uitzetbare microsferen (Expancel®). Deze materialen zetten uit bij verhoogde temperaturen en creëren interne spanningen die de binding tussen de bedrukte laag en het substraat verzwakken.
Het concept werd getest op polyestertextiel, PVC-folies en polypropyleenfolies met dunne, via diepdruk aangebrachte primerlagen gecombineerd met een gekleurde PU-toplaag.
Tweede aanpak
De tweede aanpak richtte zich op reversibele polyurethaanprimers met siloxaanbouwstenen. Deze primers werden specifiek ontwikkeld om een interface met gecontroleerde hechtingseigenschappen te creëren.
Door de chemische samenstelling van de primerlaag af te stemmen, kan voldoende prestatie tijdens gebruik worden behouden, terwijl de kracht die nodig is om de coating tijdens recyclage te scheiden wordt verminderd. Bij katoen bedrukt met pigmentinkt bleek scheiding nog niet mogelijk. Verdere onderzoeken lopen om het deinkingproces verder te verbeteren.
Conclusie
De resultaten van GRACE tonen aan dat reversibele primers een waardevolle aanvulling kunnen worden op het bestaande arsenaal van circulaire printtechnologieën. Samen met solventgebaseerde deinking en andere recyclagestrategieën bieden ze veelbelovende perspectieven om materiaalwaarde en duurzaamheid te behouden, terwijl de recycleerbaarheid wordt verbeterd en de afvalproductie in de grafische en signage-sector wordt verminderd.
